1965 bouwkamp


Het Bouwkamp Bagneux bij Parijs van 3-25 augustus 1965


n 1965 verblijven 30 Trinitariërs, geleid door pater Van Beurden osa , pater van Dijck osa en vijf Augustijnse fraters (priesterstudenten), waaronder de latere missionaris in Papua, Piet Tuyp, in Bagneux, een voorstad in het zuiden van Parijs, waar Nederlandse Augustijnen een drietal parochies bedienen. Ze zijn daar op 'bouwkamp'. De organisatie ging uit van de AG ("Apostolaatsgemeenschap"), een oude, maar zeer actieve 'missieclub', die in die dagen het schoolleven beheerst. In 1965 ben ik een jaartje voorzitter, als opvolger van Roel van der Voort . Ik word nadien opgevolgd door Paul Rieu. Zijn vader had een schitterende drankhandel, waar we in latere jaren, na de beat-mis in de lyceumkapel nog vaak even aanleggen. Henk de Graaf, de latere Amsterdamse officier van justitie, is mijn minstens zo doortastende penningmeester en materiaalbeheerder. We hebben twee secretarissen: Noud Vromans en Peter Maurick. Adelbert Nelissen is secretaris 'kontakt', een soort PR figuur. Verder draait er in en om het bestuur een opmerkelijke werkgroep Liturgie, waar de latere jongerenkerk in Haarlem uit zal voortkomen. Leo Divendal is hier de secretaris van. Ook Harry Schrama, die als pater Augustijn later de kloosternaam Martijn aanneemt en een van de bekendste Nederlandse Augustinuskenners zal worden, maakt deel uit van dit bestuurtje.


Eerst samen met Adelbert Nelissen en Simon van Beurden met Pasen naar Parijs om poolshoogte te nemen. Het was de pedagogie van Simon om jou zoveel mogelijk zelf te laten uitzoeken, zelf de fondswerving te doen, ook bijvoorbeeld zelf de offerteaanvragen van de bussen te laten regelen en zelf de brieven naar de ouders te schrijven… Uit een brief van het AG-bestuur die zomer aan de "Zeer geachte ouders" van de uitverkoren leerlingen: "Nadat hij zich heeft opgegeven had voor deelname aan het bouw- en vakantiekamp van de AG, is uw zoon door een commissie van onbevooroordeelde leraren (sic!) als geschikt aangewezen." Ik weet nog, dat in ons bestuurtje de discussies over wie er wel of niet mee mochten, hoog opliepen. Maar hier besliste toch uiteindelijk een heuse commissie, op onze voordracht, geloof ik…

We gaan in Bagneux een kindertuin restaureren en nieuwe voorzieningen aanbrengen als elektriciteit en sanitair, drainage aanleggen (de opvangput gaat de geschiedenis in als "het hol Henkie"). Iedere avond komt monsieur Maillard, een plaatselijke katholieke aannemer ons instrueren hoe de zaken aan te pakken. We werken in drie ploegen. Voor iedere ploeg was het twee weken werken en een week vakantie houden. "De AG geeft een 100% toelage op de kosten van het kamp, welke per jongen zijn geschat op f. 5,- per dag. Als zakgeld advies geloven wij te mogen adviseren dat 1 gulden per dag voldoende is." Ondertekend door: Egidius ten Berge, voorzitter, p. S.J. van Beurden osa en drs C.J. van Holk, moderatoren.

In Tolle Lege staan in september fraaie foto's van Rieks Möller bij een dagboek van ene, mij onbekende 'Krabber':

"Dinsdag 3 augustus: De Marseillaise vermoordend passeren wij de Franse grens, op weg naar het communistische Bagneux. (De tekst, ongetwijfeld afkomstig van Dolf Wijkamp, onze Franse leraar, was in de bus uitgedeeld! GtB) Donderdag 5 augustus: deze avond zagen wij een drankorgel achter elkaar een fles rum (43%) naar binnen slaan, met een halve fels wijn toe. De gevolgen bleven niet uit. Dinsdag 10 augustus. Tweede slachtoffer van de rum. Het eerste, inmiddels bekeerd, trachtte het tweede te ontnuchteren met aspirientjes en koud water. (…)

Zondag 15 augustus: Succesvol optreden der Frankrijkvaarders als zanggroep voor de Sacré Coeur. Niets wees erop dat dit verboden was, edoch te kwart over elven kwam de sterke arm der wet in aktie, en hoe! Tien man gendarmerie kwam de trappen opstuiven, greep de gitaristen Peter Schoonhoven, Peter Maurick en John Willems in de kraag en mikte hen in de overvalwagen. Om 3 uur pas kreeg pater van Beurden hen weer los. (…)

Maandag 23 augustus: Tentenslag tussen vakantiegangers en werkploeg. (Iedere week gingen tien bouwvakkers naar een verblijf onder de nieuwe parochiekerk van Bagneux; zij werkten dan niet, hadden vakantie). Na een mislukte poging van de werkploeg om de vakantiegangers in hun onderkerkelijks verblijf te overvallen, openden de laatsten een tegenoffensief: op het kampterrein deden zij in twee geslaagde raids vier tenten ineenzijgen, voor de werkers iets merkten. (…)

Woensdag 25 augustus. Een bus vol wijn, cognac en champagne passeert ongehinderd twee rijksgrenzen…"

"Jongens, hou je lol en je centen in je zak", had pa Rieu ons bezworen, voor we de bus instapten. Die dag dreunt door de boordradio wel tien keer een net uitgebrachte single van de Stones: "I can get no satisfaction". Afgewisseld met "Hup, zei mijn simmetje, daar gaat ie weer, door de schoorsteen op en neer!" vormden beide teksten ons bronstige repertoire van die dag; wippend op onze stoelen en bonkend op de ramen als we de eerste Parijse schonen zagen. En toch, voor ons 16 en 17 jarigen was dit kamp een eerste, wankelende opstap naar jonge volwassenheid. In het schoolblad wordt dan naderhand vooral gesnoefd over de drank, de enige jongerendrug in die tijd… Maar meisjes… Het Triniteits is in 1965 nog 100% een jongensschool, dus: Roel van der Voort moest, nadat hij vanwege een dreigende tetanus in een Parijs ziekenhuis een prik in zijn kont had gekregen, ons die avond wel tien keer vertellen, hoe 'belle' die verpleegster was geweest. Het bezoeken van obscure bioscoopjes waar je, als je geluk had, twee blote tieten zag, was in het Haarlemse toen nog net ondenkbaar. Zulke misstappen werden in Tolle Lege natuurlijk omzeild. Het Franse blotemeidenblaadje dat we in de tas van een van onze geestelijke leiders zagen zitten, bleef ook een delicaat geheim. Ach, "sontvloed van vreughdes…" In iedere klas had je in die tijd natuurlijk voorlijke types, maar de meisjes van het meisjeslyceum Sancta Maria, ontmoette je niet zelden voor het eerst op de avond voor katholieken van de Kennemer dansschool aan de Wagenweg. Ik denk dat de Jongerenkerk naderhand 'de markt' voor het eerst pas echt wijd heeft opengezet, maar toen was ik wel net van school af. Ik kwam er als eerstejaars student op weekend nog wel eens voor terug. "Tempore lenitum est vulnus meum" (de tijd heeft mijn wonden geheeld) schrijft Augustinus in zijn Confessiones; ik moest mijn eerste kus nog krijgen op een leeftijd, waarop mijn zoon er al drie 'relaties' op had zitten! Maar wij hadden in de eerste klas al wel voorlichting van een echte dokter gekregen: "…en jongens, volgend jaar kom ik terug en vertel jullie de rest!" Maar dát is ander mooi verhaal. De 'eigenlijke' kant van het bouwkampverhaal van 1965 is en blijft, dat we ook hard gewerkt hebben en in drie weken tijd als een tornado over het terrein zijn gegaan. We waren er trots op. We hingen regelmatig 'vet' de beest uit en toch ontstonden er zo ook normen en waarden. Een keer in de week deed Simon op een geimproviseerd altaar de Mis. Wij voerden eindeloze gesprekken met elkaar. Als ik dan zo terugdenk aan "de dagen van weleer" prikt altijd weer even dat heimwee naar de bevlogenheid en de camaraderie van toen.

Een jaar later ging er een ploeg van het Trini bouwen in de Bedevaartsplaats La Salette. Dit maal lag de organisatie in handen van de Bouworde. Ik kon er niet bij zijn. Maar nog altijd ben ik donateur van die sympathieke vrijwilligersorganisatie, bij gebrek aan een AG.

Gied ten Berge Maarssen, 28 december 2003


Wie gingen mee naar het AG Bouwkamp in Bagneux in 1965?

Gied ten Berge                    Willem Bosman                    Ben Bronstring                     Edgar Bijvoet                     Leo Divendal

Herman Divendal                Hans van der Drift                John van Eijndhoven            Tim Hesloot                       Kees Hein Hissink

Benedict Kal (†)                  Otto Keulen                          Peter Maurick                        Rieks Möller                     Adelbert Nelissen

Paul Rieu                            Peter Schoonhoven             Ed Spapé                              G. Spruyt                          G. Steenbrink

Frans Straathof                  Leo van der Tuin                  Albert Tromp                          Roel van der Voort           George van Wees

John Willems

Paters: Pater Simon van Beurden o.s.a. Pater van Dijk o.s.a Fraters: Piet Tuyp o.s.a. 



Achterste rij van links naar rechts: ? (Augustijn in opleiding), (Augustijn i.o.), ?, Leo van der Tuin (m. zonnebril), ?, Adelbert Nelissen, John Willemsen, ?, ?, zittend Piet Tuyp (Augustijn i.o.), (Augustijn i.o.)?, Tim Helsloot, John van Eindhoven, Henk de Graaff. Middelste rij: Benedict Kal, Edgar Bijvoet, Ed Spapé (hand aan de betonmolen), Wim Bosman. Voorste rij op de grond: Pater van Dijck, ?, Peter Maurick, Ben Bronstring, Rieks Möller, Paul Rieu, Roel van der Voort.


Henk de Graaf staande in de eigenhandig gegraven (uitgehouwen) drainageput, die de naam kreeg "het hol van Henkie".


Overzicht van de tenten van het bouwkampterrein in Bagneux 1965.


Van links naar rechts vooraan: Otto Keulen, Benedict Kal, Gied ten Berge, Leo van der Tuin, John van Eindhoven, Hans van der Drift. Achter Gied: Edgar Bijvoet. Schuin daarachter: Herman Divendal. Achterin van links naar rechts: Onbekende Augustijn in opleiding, Piet Tuyp (Augustijn i.o.), Wim Bosman, Henk de Graaff, Paul Rieu, Simon van Beurden (in overall), Roel van der Voort, Ben Bronstring.


Roel van der Voort is bezig de diepe gaten in de muur rond het terrein dicht te smeren.


Staande van links naar rechts: Ben Bronstring, Piet Tuyp, Tim Helsloot. Zittend links: Ed Spape. Zittend rechts: John van Eijndhoven.


 



dank Gied ten Berge

De stucwerkers Peter Maurick en Rieks Moller.



dank Gied ten Berge

Van links naar rechts: Piet Tuyp (thans werkzaam in West-Papua), "pere" Van Dijck en Edgard Bijvoet.


Dakdekker Wim Bosman.



dank Rieks en Victor Möller

Henk de Graaf in de heftige selectiediscussies?



dank Rieks en Victor Möller

De werktekeningen worden bekeken; deze gaven ons een zeer optimistisch beeld van wat ons te wachten stond.



dank Rieks en Victor Möller

Het allereerste bedrijf: de vergadering onder de algehele leiding van père Simon, Gied en Henkie.